Les 2: Leg het aangifteproces uit

1. De 4 stappen

Leg uw cliënt uit wat er gebeurt vanaf het moment dat iemand aangifte moet doen tot het moment dat de Belastingdienst een aanslag stuurt. Lees meer over het aangifteproces op Online aangifte doen in 4 stappen.

Aangiftebrief

Iedereen die aangifte moet doen, ontvangt normaal gesproken een aangiftebrief. Maar ook zonder brief kan iemand verplicht zijn om aangifte te doen. Op Moet ik aangifte inkomstenbelasting 2026 doen? leest u of uw cliënt aangifte moet doen.

De aangiftebrieven worden in januari en februari verstuurd.

Aangifte invullen

Tijdens de aangifte beantwoorden jullie vragen over inkomsten, vermogen en eventuele aftrekposten. Veel gegevens zijn al vooraf ingevuld, maar het blijft belangrijk om alles samen te controleren.

De aangifte moet binnen zijn voor de datum die in de aangiftebrief staat, meestal 1 mei.

Controle door de Belastingdienst

Na het versturen van de aangifte controleert de Belastingdienst de gegevens. In de meeste gevallen gebeurt dit automatisch. Soms worden aanvullende vragen gesteld. Als er een telefoonnummer bekend is, dan belt de Belastingdienst. Of uw cliënt ontvangt een brief.

Aanslag

Binnen ongeveer 3 maanden ontvangt uw cliënt een bericht:

• definitieve aanslag: het definitieve bedrag dat iemand moet betalen of terugkrijgt
• voorlopige aanslag: als de Belastingdienst meer tijd nodig heeft om alles te beoordelen. In de voorlopige aanslag wordt ook een te betalen bedrag of een terug te ontvangen bedrag opgenomen
• een brief waarin staat dat er nog geen aanslag kan worden opgelegd

Op de pagina Aanslag ontvangen leest u meer over de verschillende belastingaanslagen.

Bezwaar

Is uw cliënt het niet eens met de aanslag? Dan kunt u of uw cliënt bezwaar maken.

Op de pagina Bezwaar en beroep leest u hoe u bezwaar maakt of in beroep gaat als uw cliënt het niet eens is met een beslissing van de Belastingdienst.

Geld terugkrijgen of betalen

De uitkomst van de aangifte kan positief of negatief zijn. Leg uit dat dit afhankelijk is van iemands situatie.

Belastingrente

Uw cliënt betaalt belastingrente wanneer er inkomstenbelasting moet worden bijbetaald en de aangifte pas op of na 1 mei is ingediend, of wanneer de Belastingdienst afwijkt van de ingediende aangifte, ook als die voor 1 mei is verstuurd. Voor de berekening van de belastingrente rekenen wij met 30 dagen per maand en 360 dagen per jaar. Bij het betalen van belastingrente ronden we de uitkomst van de berekening af naar beneden op hele euro’s.

Als de aangifte op of na 1 mei binnenkomt en de Belastingdienst niet hoeft af te wijken, loopt de rente vanaf 1 juli na het betreffende belastingjaar. Die periode duurt maximaal 19 weken na ontvangst van de aangifte. Wordt de aanslag eerder opgelegd, dan loopt de rente tot 6 weken na de datum van die aanslag.

Zorg dat uw cliënt op tijd aangifte doet. Op de pagina Wat gebeurt er als ik geen aangifte inkomstenbelasting doe? Of te laat of onvolledig? leest u wat de gevolgen zijn als uw cliënt niet, te laat of onvolledig aangifte doet.

2. Kies het juiste aangifteformulier

Uw cliënt kan op 3 manieren aangifte doen: online op Mijn Belastingdienst, met de app, of op papier (u kunt het papieren formulier niet downloaden).

Op Aangifte inkomstenbelasting doen: online, met de app of op papier leest u meer over de verschillende mogelijkheden.

Uw cliënt moet het formulier invullen dat wordt verzonden door de Belastingdienst. Als uw cliënt een ander formulier invult, dan wordt er een melding verstuurd dat er een onjuist formulier is gebruikt.

P-formulier: Binnenland

Voor mensen die het hele jaar in Nederland woonden.

Lees meer: Aangifte inkomstenbelasting doen: online, met de app of op papier

M-formulier: Migratie

Voor cliënten die in de loop van het jaar zijn geëmigreerd of geïmmigreerd.

Lees meer: Aangifte 2025 doen over het jaar van emigratie of immigratie – dat kan vanaf 1 mei

C-formulier: Buitenland

Voor mensen die het hele jaar buiten Nederland woonden, maar wel Nederlands inkomen hadden.

Op deze pagina leest u meer over aangifte inkomstenbelasting doen als buitenlands belastingplichtige.

F-formulier: Overledene

Voor mensen die in het jaar zijn overleden.

Lees meer: Wat is het aangifteformulier F en hoe vul ik het in?

Ondernemers

Ondernemers doen, net als particulieren, aangifte inkomstenbelasting. Toch is het niet altijd duidelijk of iemand voor de inkomstenbelasting ook echt als ondernemer wordt gezien. Dat is belangrijk om te bepalen, want ondernemers moeten in de aangifte extra onderdelen invullen, zoals de winstberekening en eventuele ondernemersaftrek.

De Belastingdienst kijkt eerst of er sprake is van een bron van inkomen. Dat betekent dat uw cliënt deelneemt aan het economisch verkeer (dus tegen betaling werkt buiten de privésfeer) en dat er winst te verwachten is. Activiteiten die vooral binnen de hobby- of familiesfeer plaatsvinden, vallen hier meestal niet onder.